Brzmi znajomo?
Kreatyna to jeden z najskuteczniejszych suplementów. Mimo to, większość osób przyjmującą ją w formie proszku, przestaje ją brać w ciągu pierwszego miesiąca. Nie dlatego, że nie działa, a z powodu formy i smaku.
Co się dzieje w Twoim ciele gdy regularnie przyjmujesz żelki z kreatyną
Pierwszy tydzień
Twoje mięśnie zaczynają uzupełniać zapasy fosfokreatyny. Jeszcze nic nie poczujesz i jest to zupełnie normalne. Bądź konsekwentna/y w suplementacji.
2-3 tydzień
Mięśnie mają więcej dostępnej energii podczas intensywnego wysiłku. Ostatnie powtórzenia idą łatwiej. Regeneracja między seriami wydaje się krótsza. Zaczynasz powoli odczuwać różnicę.
Od 4 tygodnia
Szybsza regeneracja między treningami. Lepsze skupienie w trudne dni. Więcej siły na dodatkowe powtórzenia i serie. Zachowanie regularności pozwala zachować efekty. Traktuj kreatynę jak dodatkowe paliwo, którego poziom musisz stale utrzymywać w organizmie.
6 istotnych rzeczy o kreatynie, które powinieneś znać.
Po co ludzie biorą kreatynę (i czemu akurat teraz)
Kreatyna to naturalny związek, który pomaga mięśniom szybko odnawiać energię. Twój organizm produkuje ją sam w wątrobie i nerkach w ilości ok. 1-2 g dziennie, ale nie są to ilości wystarczające dla aktywnych osób (o tym dalej).
Przez dekady miała łatkę suplementu dla koksów. Po części słusznie bo wspomaga budowę mięśni, siłę i regenerację, ale to przyćmiło trochę korzyści jakie czerpią z niej inni sportowcy (też amatorzy), a nawet osoby pracujące umysłowo.
- Kreatyna bowiem poprawia wyniki tam, gdzie są powtarzalne zrywy - tenis, piłka, wspinaczka, kolarstwo (10–15% więcej mocy), jest paliwem dla mózgu po nieprzespanej nocy. Pomaga starszym zachować siłę i pamięć 👵🏻.
Jej korzyści są liczne, a zmiana narracji ma jeden prosty powód - udało się odczarować wizerunek kreatyny w oczach kobiet 💅🏻 a to ważne bo mogą one odczuwać większe korzyści z suplementacji.
Jak działa kreatyna (wersja dla niebiologów)
Twoje mięśnie spalają ATP jako paliwo. Zapas ATP starcza im na kilka sekund maksymalnej pracy. Po tym czasie organizm musi go regenerować, żeby w ogóle dalej działać.
Kreatyna, magazynowana w mięśniach jako fosfokreatyna, regeneruje ATP błyskawicznie. Im więcej kreatyny masz zmagazynowanej, tym więcej razy Twój organizm może "naładować" ATP zanim zmęczenie Cię zatrzyma.
Dlatego najlepiej jej efekty widać tam, gdzie są powtarzalne zrywy: sprint, skok, szybka wymiana w tenisie, podjazd, podciągnięcie, dynamiczny skręt na nartach.
Suplementacja kreatyny pozwala zwiększyć jej zapasy kilkukrotnie względem tego co sami wytwarzamy albo spożywamy z jedzeniem.
Dlaczego tak trudno uzupełnić kreatynę z pożywienia
Twój organizm produkuje około 1-2 g kreatyny dziennie. Z diety (mięso, ryby, jaja) pozyskujesz dodatkowo ~0,5 g. Razem: 1,5-2,5 g. To wystarczy, do codziennego funkcjonowania, ale nie da Ci nic “ekstra” w czasie treningów.
Żeby faktycznie odczuwać korzyści treningowe i poznawcze, potrzebujesz min. 3-5 g dziennie. Tej różnicy nie nadrobisz widelcem, a jedynie regularną suplementacją.
Żeby z jedzenia dostarczyć dodatkowe 3 g kreatyny, trzeba by zjeść około 1 kg wołowiny 🥩, 30 jajek 🍳 albo 3 filety z kurczaka. Dla kogoś, kto ma normalne życie i nie chce zrobić sobie z obiadu challenge'u to się po prostu nie spina.
Stąd suplementacja by osiągnąc dawki, które badania określają jako skuteczne 💪🏻.
5 mitów, które eksperci obalają, a nicponie dalej powtarzają
"Uszkadza nerki" Nie. Przy suplementacji rośnie poziom kreatyniny we krwi, bo to naturalny metabolit kreatyny i to myli ludzi.
Badania długoterminowe (nawet 5+ lat) nie pokazują negatywnego wpływu na nerki u zdrowych osób.
"Powoduje łysienie" Mit z jednego badania z 2009 r., na rugbystach. Żadna późniejsza praca tego nie potwierdziła bezpośredniej korelacji kreatyny z wypadaniem włosów.
"To sterydy" Nie. Kreatyna to aminokwas. Nie wpływa na gospodarkę hormonalną.
"Od niej się tyje" W pierwszych dniach suplementacji zatrzymuje się nieco wody w mięśniach. Tkanki tłuszczowej nie przybywa. Wręcz przeciwnie, badania pokazują, że kreatyna może wspierać redukcję tkanki tłuszczowej przy treningu.
"Trzeba robić fazę ładowania" Nie musisz. Faza ładowania (20 g/dzień przez tydzień) przyspiesza nasycenie mięśni do ~tygodnia, ale standardowe 3–5 g/dzień osiąga ten sam stan w 3–4 tygodnie z dużo mniejszym ryzykiem dolegliwości żołądkowych.
Jak suplementować kreatynę by działała
Jedna zasada ważniejsza od wszystkich innych: R-E-G-U-L-A-R-N-O-Ś-Ć
Forma suplementacji jest nieistotna, może to być proszek, żelki, kapsułki - wszystkie działają podobnie. Plusem żelków jest smak i łatwość przyjmowania, minusem wyższa cena.
Suplementuj wybraną przez siebie dawkę (od 2 do 5 gramów) codziennie, o dowolnej porze dnia (także w dni nietreningowe). Rekomendujemy także zwiększenie ilość wody spożywanej w ciągu dnia o ~200 ml na każdy 1 g kreatyny.
Nie musisz robić cykli i przerw w splementacji.
Pierwsze efekty zobaczysz po 2-3 tygodniach więc nie rezygnuj po paru dniach tylko dlatego, że jeszcze nie czujesz się jak superman czy supergirl 🦸🏻♀️🦸🏻.
FAQ czyli często zadawane pytania (podobo)
Czy kreatyna w żelkach jest tak samo skuteczna jak w proszku
Tak, aktywna cząsteczka jest taka sama, różna jest tylko forma jej podania. Te same badania te same mechanizmy, przyjemniejsza forma.
Czy konieczna jest faza ładowania?
W przypadku buforowanej wersji kreatyny, nie ma takiej konieczności.
Przy klasycznej kreatynie w proszku faza ładowania bywa stosowana, żeby szybciej nasycić mięśnie, ale zwiększa też ryzyko dolegliwości żołądkowych. Eksperci od lat gładą większy nacisk na regularność i jej utrzymanie, niż na ładowanie na początku.
Czy jest sens suplementacji kreatyny jeśli nic nie trenuję?
Tak, kreatyna wspiera funkcje poznawcze niezależnie od aktywności fizycznej. Korzyści na polu siły, wytrzymałości i regeneracji wymagają treningu, ale te dla mózgu już nie. Twój mózg to duży mięsień, który zużywa mnóstwo energii.
Czy kreatyna powoduje zatrzymywanie wody lub wzdęcia?
Buforowana kreatyna nie powoduje zatrzymywania wody typowego dla klasycznej kreatyny w proszku. Większość osób nie zauważa żadnej zmiany w wyglądzie ani samopoczuciu.
Czy żelki z kreatyną są wegańskie?
Tak, są w pełni wegańskie. Warto też wiedzieć, że to właśnie wegetarianie i weganie zwykle odczuwają najbardziej zauważalne efekty suplementacji kreatyną bo ich wyjściowe zapasy z samej diety są zazwyczaj niższe.
Na jak długo wystarcza jedno opakowanie?
Zależy od dawki. Przy 2 żelkach dziennie opakowanie 50 sztuk wystarcza na 25 dni, a 100 sztuk na 50. Przy 5 żelkach dziennie (taka dawka jest stosowana w większości badań klinicznych) odpowiednio 10 i 20 dni. Większość osób zaczyna od 2 i podnosi dawkę w razie potrzeby.
Czy mogę łączyć kreatynę z innymi suplementami?
Tak, nie ma znanych negatywnych interakcji z popularnymi suplementami. Jeśli przyjmujesz leki, najpierw skonsultuj się z lekarzem, ale nie dlatego, że kreatyna jest ryzykowna, tylko dlatego, że tak po prostu należy robić przy wprowadzaniu każdego nowego suplementu.
Czy kreatyna uszkadza nerki?
To kolejny mit, wielokrotnie obalony przez badania naukowe. Kreatyna nie ma negatywnego wpływu na funkcjonowanie nerek u zdrowych osób. Nieporozumienie wzięło się stąd, że suplementacja podnosi poziom kreatyniny we krwi (produkt rozpadu kreatyny), co jest zjawiskiem całkowicie naturalnym i nie świadczy o uszkodzeniu nerek. Jeśli masz istniejące problemy z nerkami, przed rozpoczęciem suplementacji skonsultuj się z lekarzem.